خلع ید مشاعی چیست؟ شرایط، مراحل، مدارک و نحوه طرح دعوا | خلع ید یکی از مهمترین دعاوی حوزه املاک است که زمانی مطرح میشود که شخصی بدون داشتن مجوز قانونی، ملکی را در تصرف خود داشته باشد و مالک بخواهد او را از ملک خارج کند. اما زمانی که یک ملک میان چند نفر به صورت مشاعی متعلق باشد، موضوع پیچیدهتر میشود و قواعد خاصی بر آن حاکم خواهد بود. در این شرایط، دعوایی تحت عنوان خلع ید مشاعی مطرح میشود.
خلع ید مشاعی معمولاً در مواردی مطرح میشود که یکی از شرکا، شخص ثالث یا حتی فردی که سابقاً اجازه استفاده از ملک را داشته، بدون رضایت قانونی سایر مالکان، ملک مشاع را در اختیار گرفته و مانع استفاده دیگر شرکا از حقوق مالکانه آنها شده است.
از آنجا که املاک مشاعی معمولاً با مسائل دیگری مانند افراز، فروش ملک مشاع، تقسیم ترکه، تصرف شریک و اختلافات مربوط به حدود مالکیت همراه هستند، طرح دعوای خلع ید مشاعی نیازمند بررسی دقیق اسناد و وضعیت حقوقی ملک است.
در این مقاله به صورت کاربردی بررسی میکنیم که خلع ید مشاعی چیست، چه شرایطی دارد، علیه چه کسی مطرح میشود، چه مدارکی لازم دارد، چگونه در دادگاه رسیدگی میشود و اجرای حکم خلع ید مشاعی چگونه انجام خواهد شد.
خلع ید مشاعی چیست؟
خلع ید مشاعی به دعوایی گفته میشود که یکی از مالکان مشاعی یا چند نفر از مالکان، برای خارج کردن متصرف غیرمجاز از ملک مشاع مطرح میکنند.
در مالکیت مشاع، چند نفر مالک یک ملک هستند و سهم هر شخص به صورت درصد یا کسری از کل ملک مشخص است؛ اما قسمت فیزیکی مشخصی از ملک به طور اختصاصی در اختیار هر شریک قرار ندارد.
برای مثال، فرض کنید یک زمین میان سه نفر به نسبت مساوی مشاع باشد. هر یک از آنها مالک یکسوم ملک هستند، اما نمیتوان گفت یکسوم سمت راست زمین متعلق به شخص اول، یکسوم وسط متعلق به شخص دوم و قسمت دیگر متعلق به شخص سوم است.
اگر فردی بدون مجوز قانونی کل زمین را در اختیار بگیرد، مالکان میتوانند برای رفع تصرف او اقدام کنند.
نکته مهم این است که خلع ید مشاعی با خلع ید از ملک مفروز تفاوتهایی دارد و نحوه اجرای حکم آن نیز تابع مقررات خاص املاک مشاعی است.
منظور از ملک مشاع چیست؟
برای درک بهتر خلع ید مشاعی، ابتدا باید مفهوم ملک مشاع را بدانیم.
ملک مشاع ملکی است که مالکیت آن میان دو یا چند شخص مشترک است و سهم هر مالک از کل ملک مشخص شده، اما سهم او از نظر فیزیکی جدا نشده است.
برای مثال:
- دو نفر هر کدام مالک سه دانگ یک خانه هستند.
- چهار نفر هر کدام مالک یکچهارم یک زمین هستند.
- چند وارث نسبت به یک ملک، مالکیت مشاع دارند.
در تمام این موارد، ملک تا زمانی که افراز یا تقسیم نشده باشد، مشاع محسوب میشود.
چه زمانی دعوای خلع ید مشاعی مطرح میشود؟
برای طرح دعوای خلع ید مشاعی باید شرایط قانونی لازم وجود داشته باشد.
مهمترین شرایط عبارتاند از:
۱. وجود مالکیت خواهان
شخصی که دعوای خلع ید مطرح میکند باید مالکیت خود را نسبت به ملک اثبات کند.
در دعاوی خلع ید، سند رسمی مالکیت از مهمترین ادله محسوب میشود.
۲. وجود تصرف خوانده
باید شخصی ملک را در تصرف داشته باشد.
۳. غیرمجاز بودن تصرف
تصرف خوانده باید بدون مجوز قانونی باشد.
۴. مشاع بودن ملک
در خلع ید مشاعی، ملک دارای چند مالک باشد و مالکیت آنها هنوز به صورت مفروز از یکدیگر جدا نشده باشد.
آیا یکی از شرکا میتواند علیه شریک دیگر دعوای خلع ید مطرح کند؟
این موضوع یکی از مهمترین پرسشها در دعاوی ملکی مشاع است.
در اصل، هر شریک نسبت به تمام اجزای مال مشاع دارای حق مالکیت است. بنابراین نمیتوان صرفاً به دلیل شریک بودن شخص، او را مالک قسمت مشخصی از ملک دانست.
با این حال، اگر یکی از شرکا به نحوی در ملک مشاع تصرف کند که حق سایر شرکا را نادیده بگیرد یا مانع استفاده قانونی آنان شود، موضوع میتواند زمینهساز طرح دعوای حقوقی مناسب باشد.
تشخیص اینکه در چنین شرایطی دقیقاً چه دعوایی باید مطرح شود، به وضعیت تصرف، مدارک مالکیت، نحوه استفاده از ملک و توافقات میان شرکا بستگی دارد.
به همین دلیل پیش از طرح دعوا باید وضعیت حقوقی ملک و نوع تصرف به دقت بررسی شود.
آیا برای خلع ید مشاعی باید سند رسمی داشت؟
یکی از نکات بسیار مهم این است که دعوای خلع ید اصولاً یک دعوای مالکیتی است و خواهان باید مالکیت خود را اثبات کند.
در بسیاری از پروندهها، سند رسمی مهمترین دلیل اثبات مالکیت است.
اگر شخص صرفاً یک قولنامه عادی در اختیار داشته باشد، شرایط پرونده میتواند متفاوت باشد و ممکن است ابتدا لازم باشد وضعیت مالکیت و اعتبار معامله مورد بررسی قرار گیرد.
بنابراین قبل از طرح دعوا باید مشخص شود:
- ملک سند رسمی دارد یا خیر؟
- سند به نام چه کسی است؟
- سهم خواهان چقدر است؟
- آیا ملک در رهن است؟
- آیا ملک بازداشت شده است؟
- آیا نسبت به مالکیت ملک اختلاف وجود دارد؟
تفاوت خلع ید مشاعی با تصرف عدوانی
خلع ید و تصرف عدوانی دو دعوای متفاوت هستند و نباید آنها را با یکدیگر اشتباه گرفت.
خلع ید
در دعوای خلع ید، موضوع اصلی مالکیت است.
خواهان باید مالکیت خود را اثبات کند و سپس خروج متصرف غیرمجاز از ملک را درخواست نماید.
تصرف عدوانی
در دعوای تصرف عدوانی، تمرکز اصلی بر سبق تصرف است.
یعنی خواهان باید نشان دهد که پیش از تصرف خوانده، ملک در اختیار و تصرف او بوده است.
بنابراین این دو دعوا از نظر شرایط، ادله و نحوه رسیدگی تفاوت دارند.
انتخاب اشتباه عنوان دعوا میتواند باعث اتلاف زمان و هزینه شود.
تفاوت خلع ید مشاعی و افراز ملک
این دو موضوع نیز نباید با یکدیگر اشتباه شوند.
خلع ید مشاعی
هدف آن خارج کردن متصرف غیرمجاز از ملک است.
افراز
هدف آن جدا کردن سهم شرکا از یکدیگر و تبدیل مالکیت مشاع به مالکیت مفروز است.
برای مثال، اگر سه نفر در یک زمین شریک باشند و بخواهند سهم هر یک از آنها به صورت جداگانه مشخص شود، موضوع افراز مطرح میشود.
اما اگر شخصی بدون مجوز ملک را تصرف کرده باشد، موضوع خلع ید مطرح خواهد شد.
قانون درباره خلع ید از ملک مشاع چه میگوید؟
یکی از مهمترین مقررات در خصوص اجرای حکم خلع ید مشاعی، ماده ۴۳ قانون اجرای احکام مدنی است.
مطابق این ماده:
«در مواردی که حکم خلع ید علیه متصرف ملک مشاع به نفع مالک قسمتی از ملک مشاع صادر شده باشد، از تمام ملک خلع ید میشود ولی تصرف محکومله در ملک خلع ید شده مشمول مقررات املاک مشاعی است.»
این ماده نکته بسیار مهمی دارد.
یعنی اگر یکی از مالکان مشاعی علیه متصرف دعوای خلع ید مطرح کند و حکم به نفع او صادر شود، اجرای حکم میتواند نسبت به تمام ملک مشاع انجام شود؛ اما این موضوع به معنای اختصاص یافتن کل ملک به خواهان نیست.
پس از اجرای حکم، وضعیت ملک همچنان مشاع خواهد بود و هر شریک باید مطابق سهم و حقوق قانونی خود از ملک استفاده کند.
اجرای حکم خلع ید مشاعی چگونه است؟
اجرای حکم خلع ید مشاعی با خلع ید یک ملک کاملاً اختصاصی تفاوت دارد.
فرض کنید چهار نفر مالک مشاعی یک ساختمان هستند و شخص دیگری بدون اجازه آنها ساختمان را تصرف کرده است.
یکی از مالکان دعوای خلع ید مطرح میکند و حکم به نفع او صادر میشود.
پس از قطعی شدن حکم، اجرای آن میتواند نسبت به تمام ملک انجام شود؛ اما مالک پیروز نمیتواند ادعا کند که پس از اجرای حکم، کل ملک متعلق به او است.
حقوق سایر شرکا همچنان باقی خواهد ماند.
آیا بعد از خلع ید، یکی از شرکا میتواند به تنهایی در ملک تصرف کند؟
خیر.
اجرای حکم خلع ید به معنای ایجاد مالکیت جدید برای یکی از شرکا نیست.
اگر ملک همچنان مشاع باشد، نحوه تصرف شرکا باید مطابق مقررات مالکیت مشاع و توافق میان آنها باشد.
در صورتی که یکی از شرکا بدون رضایت دیگران تمام ملک را در اختیار بگیرد، ممکن است اختلاف جدیدی ایجاد شود.
مدارک لازم برای طرح دعوای خلع ید مشاعی
برای طرح دعوای خلع ید مشاعی معمولاً مدارک زیر مورد نیاز است:
سند مالکیت
مهمترین مدرک برای اثبات مالکیت خواهان.
مدارک هویتی
مانند کارت ملی و شناسنامه.
مدارک مربوط به ملک
مانند:
- پلاک ثبتی
- سند رسمی
- صورتمجلس تفکیکی در صورت وجود
- مدارک ثبتی
دلایل اثبات تصرف
در صورت نیاز میتوان از مواردی مانند:
- گزارش کارشناسی
- تأمین دلیل
- شهادت شهود
- تصاویر و مستندات
- گزارشهای رسمی
استفاده کرد.
البته نوع مدارک مورد نیاز به شرایط پرونده بستگی دارد.
مرجع رسیدگی به دعوای خلع ید مشاعی کجاست؟
دعوای خلع ید یک دعوای مربوط به مال غیرمنقول است.
بنابراین اصل بر این است که دعوا در دادگاه عمومی حقوقی محل وقوع ملک مطرح شود.
برای مثال اگر ملک در تهران قرار داشته باشد، دعوا باید مطابق صلاحیت محلی در حوزه قضایی مربوط به محل وقوع ملک مطرح شود.
مراحل طرح دعوای خلع ید مشاعی
مرحله اول: بررسی اسناد
ابتدا باید وضعیت مالکیت بررسی شود.
مرحله دوم: بررسی نوع تصرف
باید مشخص شود خوانده چگونه و با چه مجوزی ملک را در اختیار گرفته است.
مرحله سوم: تهیه مدارک
سند مالکیت و سایر مدارک لازم آماده میشود.
مرحله چهارم: تنظیم دادخواست
دادخواست باید با عنوان و خواسته صحیح تنظیم شود.
مرحله پنجم: رسیدگی دادگاه
دادگاه مدارک طرفین را بررسی میکند.
مرحله ششم: کارشناسی در صورت نیاز
در برخی پروندهها ممکن است موضوع برای بررسیهای تخصصی به کارشناس ارجاع شود.
مرحله هفتم: صدور رأی
در صورت احراز شرایط قانونی، حکم صادر خواهد شد.
مرحله هشتم: اجرای حکم
پس از قطعی شدن حکم و طی مراحل قانونی، حکم توسط واحد اجرای احکام اجرا میشود.
هزینه دعوای خلع ید مشاعی چقدر است؟
هزینه دادرسی این دعوا بر اساس مقررات مربوط به دعاوی مالی محاسبه میشود و میزان آن به ارزش معاملاتی یا سایر معیارهای قانونی مربوط به ملک بستگی دارد.
علاوه بر هزینه دادرسی، ممکن است هزینههای دیگری نیز وجود داشته باشد، از جمله:
- هزینه کارشناسی
- هزینه تأمین دلیل
- هزینه خدمات دفاتر الکترونیک قضایی
- حقالوکاله وکیل
مبلغ دقیق هزینهها به شرایط پرونده و مراحل رسیدگی بستگی دارد.
آیا خلع ید مشاعی فوری انجام میشود؟
خیر.
خلع ید یک دعوای قضایی است و معمولاً نیازمند رسیدگی دادگاه، صدور رأی و در صورت اعتراض، طی مراحل قانونی تجدیدنظر است.
بنابراین نباید تصور کرد که صرف ارائه سند مالکیت باعث خروج فوری متصرف خواهد شد.
در صورتی که شرایط قانونی وجود داشته باشد، باید دعوا از مسیر قانونی پیگیری شود.
آیا میتوان همزمان با خلع ید، خسارت نیز مطالبه کرد؟
در برخی شرایط امکان مطالبه خسارت ناشی از تصرف غیرمجاز وجود دارد.
یکی از موضوعات مهم در این زمینه، اجرتالمثل ایام تصرف است.
اگر شخصی بدون مجوز از ملک دیگری استفاده کرده باشد، مالک یا مالکان ممکن است بتوانند بابت مدت تصرف، اجرتالمثل مطالبه کنند.
البته شرایط مطالبه اجرتالمثل باید جداگانه بررسی شود و میزان آن نیز معمولاً با نظر کارشناس تعیین میشود.
خلع ید مشاعی و اجرتالمثل
فرض کنید شخصی یک ملک مشاع را برای چند سال بدون اجازه مالکان در اختیار داشته باشد.
مالکان ممکن است علاوه بر درخواست خلع ید، مطالبه اجرتالمثل مدت تصرف را نیز مطرح کنند.
کارشناس رسمی دادگستری با توجه به عواملی مانند:
- موقعیت ملک
- نوع ملک
- متراژ
- کاربری
- مدت تصرف
- شرایط بازار
میزان اجرتالمثل را ارزیابی میکند.
اگر متصرف یکی از وراث باشد چه میشود؟
یکی از موارد پرتکرار خلع ید مشاعی مربوط به املاک بهجامانده از متوفی است.
برای مثال، پدر خانواده فوت کرده و یک خانه از او باقی مانده است. چند فرزند و همسر متوفی وارث هستند و ملک میان آنها به صورت مشاع قرار دارد.
اگر یکی از ورثه بدون رضایت سایر وراث تمام ملک را در اختیار بگیرد، ممکن است اختلاف حقوقی ایجاد شود.
در این شرایط، ابتدا باید:
- گواهی انحصار وراثت
- سند مالکیت
- سهم هر وارث
- وضعیت تصرف
بررسی شود.
خلع ید مشاعی در ملک ورثهای
املاک ورثهای به دلیل تعدد مالکان معمولاً زمینه بیشتری برای اختلاف دارند.
برای مثال ممکن است:
- یکی از وراث ملک را اجاره دهد.
- یکی از وراث ملک را بفروشد.
- یکی از وراث بدون اجازه دیگران در ملک سکونت کند.
- یکی از وراث مانع ورود سایر وراث شود.
در هر یک از این شرایط، نوع اقدام حقوقی متفاوت است و نمیتوان برای همه پروندهها یک راهکار واحد ارائه کرد.
آیا شریک مشاع میتواند ملک را اجاره دهد؟
اصل مهم در مالکیت مشاع این است که هیچ شریکی نمیتواند بدون رعایت حقوق سایر شرکا، به گونهای در مال مشترک تصرف کند که حقوق آنها را نادیده بگیرد.
اگر یکی از شرکا ملک مشاع را بدون اجازه یا بدون داشتن اختیار قانونی در اختیار شخص دیگری قرار دهد، سایر شرکا میتوانند حسب مورد اقدامات قانونی لازم را انجام دهند.
تشخیص اینکه قرارداد اجاره چه اثری دارد، به شرایط قرارداد، میزان اختیار شریک و وضعیت مالکیت بستگی دارد.
اگر متصرف ادعا کند از مالک اجازه داشته است چه میشود؟
یکی از دفاعیات متصرف میتواند این باشد که ملک را با اجازه یکی از مالکان در اختیار گرفته است.
در این حالت دادگاه باید:
- مفاد قرارداد را بررسی کند.
- حدود اجازه را مشخص کند.
- مدت اجازه را بررسی کند.
- مالک یا مالکی که اجازه داده را شناسایی کند.
بنابراین صرف ادعای داشتن اجازه یا صرف ادعای نداشتن اجازه، برای تصمیمگیری کافی نیست و اسناد و شواهد بررسی خواهد شد.
اشتباهات رایج در دعوای خلع ید مشاعی
اشتباه اول: انتخاب عنوان دعوای اشتباه
گاهی شخص بدون بررسی شرایط، دعوای تصرف عدوانی مطرح میکند؛ در حالی که پرونده او اساساً مربوط به مالکیت است.
اشتباه دوم: بیتوجهی به سند
وضعیت ثبتی ملک باید پیش از طرح دعوا بررسی شود.
اشتباه سوم: مشخص نکردن دقیق خواسته
خواسته دادخواست باید مطابق وضعیت حقوقی ملک و تصرف خوانده تنظیم شود.
اشتباه چهارم: نادیده گرفتن سایر مالکان
در پروندههای مشاعی باید وضعیت تمام شرکا بررسی شود.
اشتباه پنجم: تصور مالکیت اختصاصی پس از حکم
حکم خلع ید مشاعی باعث نمیشود سهم سایر شرکا از بین برود.
نقش وکیل در پرونده خلع ید مشاعی
پروندههای خلع ید مشاعی ممکن است با موضوعاتی مانند:
- افراز
- فروش ملک مشاع
- ارث
- تصرف عدوانی
- اجرتالمثل
- ابطال اسناد
ارتباط پیدا کنند.
به همین دلیل بررسی پرونده توسط یک وکیل ملکی میتواند در انتخاب مسیر حقوقی مناسب اهمیت زیادی داشته باشد.
وکیل میتواند قبل از طرح دعوا بررسی کند که آیا واقعاً خلع ید بهترین راهکار است یا باید دعوای دیگری مطرح شود.
نقش وکیل دعاوی ملکی در خلع ید مشاعی
یک وکیل دعاوی ملکی میتواند تمام اسناد و مدارک مربوط به ملک را بررسی کرده و بر اساس وضعیت پرونده، راهکار مناسب را پیشنهاد دهد.
از جمله اقدامات وکیل میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- بررسی سند مالکیت
- بررسی سابقه ثبتی
- تحلیل قراردادها
- بررسی وضعیت تصرف
- تنظیم دادخواست
- حضور در جلسات دادگاه
- پیگیری کارشناسی
- پیگیری اجرای حکم
آیا قبل از طرح دعوای خلع ید باید اظهارنامه ارسال کرد؟
در بسیاری از موارد ارسال اظهارنامه میتواند مفید باشد، زیرا از طریق آن میتوان به صورت رسمی موضع خود را به متصرف اعلام کرد.
برای مثال، مالک میتواند در اظهارنامه اعلام کند که:
- مالک ملک است.
- تصرف شخص بدون اجازه است.
- باید ملک را تخلیه کند.
- در غیر این صورت اقدامات قضایی انجام خواهد شد.
با این حال، اینکه ارسال اظهارنامه در هر پرونده ضرورت دارد یا خیر، باید با توجه به شرایط پرونده بررسی شود.
آیا خلع ید مشاعی قابل تجدیدنظر است؟
آرای صادرشده در دعاوی حقوقی، در صورت وجود شرایط قانونی، ممکن است قابل اعتراض و تجدیدنظرخواهی باشند.
بنابراین پس از صدور رأی باید بررسی شود:
- رأی حضوری است یا غیابی؟
- مهلت اعتراض چقدر است؟
- آیا رأی قابل تجدیدنظر است؟
- آیا شرایط فرجامخواهی وجود دارد؟
از دست دادن مهلتهای قانونی میتواند مشکلات جدی ایجاد کند.
آیا میتوان پس از خلع ید، ملک مشاع را فروخت؟
خلع ید و فروش ملک مشاع دو موضوع جداگانه هستند.
اگر ملک مشاع قابلیت افراز نداشته باشد و شرکا نیز برای ادامه شراکت توافق نداشته باشند، ممکن است در شرایط قانونی، درخواست فروش ملک مطرح شود.
بنابراین اگر هدف اصلی شرکا پایان دادن به شراکت باشد، ممکن است علاوه بر خلع ید، موضوع افراز یا دستور فروش نیز مطرح شود.
جمعبندی
خلع ید مشاعی یکی از دعاوی مهم در حوزه املاک است که زمانی مطرح میشود که ملک متعلق به چند مالک باشد و متصرف بدون مجوز قانونی آن را در اختیار گرفته باشد. در این نوع دعوا، اثبات مالکیت خواهان اهمیت اساسی دارد و سند رسمی یکی از مهمترین مدارک مورد استفاده قرار میگیرد.
نکته مهم این است که اجرای حکم خلع ید مشاعی به معنای انتقال مالکیت کل ملک به خواهان نیست. مطابق ماده ۴۳ قانون اجرای احکام مدنی، در صورت صدور حکم خلع ید به نفع مالک قسمتی از ملک مشاع، از تمام ملک خلع ید میشود، اما تصرف بعدی محکومله تابع مقررات املاک مشاعی خواهد بود.
همچنین باید میان خلع ید، تصرف عدوانی و افراز تفاوت قائل شد؛ زیرا هر یک شرایط و آثار حقوقی متفاوتی دارند.
با توجه به پیچیدگی این پروندهها، پیش از هرگونه اقدام قضایی بهتر است اسناد مالکیت، وضعیت ثبتی، نحوه تصرف و روابط میان شرکا بررسی شود. ابراهیم چهره پرداز، وکیل پایه یک دادگستری، در زمینه پروندههای ملکی و دعاوی ملکی از جمله اختلافات مربوط به املاک مشاع، خلع ید و سایر دعاوی مرتبط، خدمات مشاوره و وکالت ارائه میکند. همچنین در صورت وجود جنبههای قراردادی یا حقوقی در پرونده، استفاده از مشاوره وکیل حقوقی میتواند به انتخاب مسیر مناسب برای پیگیری پرونده کمک کند.
سوالات متداول درباره خلع ید مشاعی
۱. خلع ید مشاعی چیست؟
خلع ید مشاعی دعوایی است که برای خارج کردن متصرف غیرمجاز از ملکی مطرح میشود که مالکیت آن میان دو یا چند نفر به صورت مشاعی قرار دارد. در این دعوا، خواهان باید مالکیت خود و غیرمجاز بودن تصرف خوانده را اثبات کند.
۲. آیا یکی از مالکان مشاع میتواند دعوای خلع ید مطرح کند؟
بله، مالک مشاع میتواند با توجه به شرایط قانونی، دعوای خلع ید علیه متصرف ملک مطرح کند. در صورت صدور حکم، اجرای خلع ید مطابق مقررات املاک مشاعی انجام خواهد شد و این حکم به معنای انتقال مالکیت سایر شرکا به خواهان نیست.
۳. تفاوت خلع ید مشاعی با تصرف عدوانی چیست؟
در دعوای خلع ید، اثبات مالکیت اهمیت اساسی دارد؛ اما در دعوای تصرف عدوانی، موضوع اصلی اثبات سبق تصرف خواهان و عدوانی بودن تصرف خوانده است. بنابراین انتخاب عنوان صحیح دعوا اهمیت زیادی دارد.
۴. برای طرح دعوای خلع ید مشاعی چه مدارکی لازم است؟
سند مالکیت، مدارک هویتی، اطلاعات ثبتی ملک و مدارک مربوط به تصرف خوانده از مهمترین مستندات هستند. بسته به شرایط پرونده ممکن است گزارش کارشناسی، تأمین دلیل یا سایر ادله نیز مورد نیاز باشد.
۵. آیا میتوان همزمان با خلع ید، اجرتالمثل ایام تصرف را مطالبه کرد؟
در شرایط قانونی، مالک یا مالکان میتوانند علاوه بر خلع ید، اجرتالمثل مدت استفاده غیرمجاز از ملک را نیز مطالبه کنند. میزان اجرتالمثل معمولاً با توجه به شرایط ملک و نظر کارشناس تعیین میشود
